Башкы / Куран / Куранды окуунун улуу фазилеттери

Куранды окуунун улуу фазилеттери

Курандын, аны окуунун улуу фазилеттери жана ага байланышкан адептер жана ахкамдар
Ырайымдуу жана Мээримдүү Аллахтын Ысымы менен
Кириш сөз
Ааламдардын Роббусу болгон Аллахка чексиз мактоолор болсун, пайгамбарыбыз Мухаммадка, анын үй-бүлөөсүнө жана баардык сахабаларына салам-салаваттар болсун! Андан соң:
Чынында Куран – бул Улук Аллахтын Сөзү, Ал аны анык араб тилинде адамдарды адашуу караңгылыгынан акыйкаттын жарыгына чыгарыш үчүн Жебиреил периште (ага Аллахтын саламы болсун) аркылуу Өзүнүн акыркы пайгамбары Мухаммадка (ага Аллахтын салам-салаваттары болсун) түшүргөн. Куран – бул керемет, ал Сот Күнүнө чейин керемет бойдон калат, аны коргоону Аллах Өз кепилдигине алган, Аллах айтат: “Биз Зикирди (Кураанды) Өзүбүз түшүрдүк жана аны Өзүбүз сактайбыз” (Хижр: 9). Ошондой эле Аллах Куран окууну гана ибадат кылбастан, аны үйрөтүүнү да ибадат кылган. Анткени Куран окуу, ой жүгүртүү жана жаттоо үчүн Аллах эң сонун солоп-сыйлыктарды даярдап койгон, ал тууралуу көптөгөн хадистер келген. Бул макалада Аллахтын каалоосу менен Ааламдардын Роббусу Аллахтын акыркы Сөзү болгон Курандын улуу фазилеттери, аны менен байланышкан адеп-ахлактар туурасында сөз болот, максат – мусулмандарды Куран окууга, анын үстүнөн ой жүгүртүүгө, аны жаттоого жана аны ээрчүүгө үндөө. Бул макаланы жазууда баштапкы имамдардын Курандын фазилеттери, ага байланыштуу адеп-ахлактар боюнча жазылган эмгектери колдонулду, алар: имам ан-Насаинин «Фадаиль аль-Къуран», имам аль-Фарьябинин «Фадаиль аль-Къуран», имам аль-Аджурринин «Ахлякъ ахль аль-Куран», имам ан-Науауинин «ат-Тибьян фи адаб хамалят аль-Къуран», хафиз Ибн Касирдин «Фадаиль аль-Къуран» ж.б.эмгектер. ошондой эле Аллахтын ырайымы менен бул макалада хадис аалымдары жана атактуу имамдар сахихтигин тастыктаган гана сахих хадистер пайдаланылды. Улуу Арштын Роббусу болгон Улук Аллахтан ушул макаланы берекелүү кылып, аны окуган ар бир адамга пайдалуу жана Анын Куранын сүйүп калышына себепкер кылышын сурайм.
Курандын улуктугу жана фазилеттери
Куран – бул Ааламдардын Роббусунун кудуреттүү Китеби. Улук Аллах айтат: “Өздөрүнө келген убакытта Зикирге (Кураанга) каапыр болгон адамдар (катуу азапка дуушар болушат)
Чынында, ал Ыйык Китеп. (Анткени), Анын алдынан да, артынан да жалган жолой албайт. Ал (Кураан) Даанышман, Макталган (Аллаh)
тарабынан түшүрүлгөн” (Фуссилат: 41-42). Куран – бул эң жакшы сүдүр. Жабир (Аллах андан ыраазы болсун) Аллахтын элчисинин (ага Аллахтын салам-салаваттары болсун) мындай дегенин кабарлайт: “Эң жакшы сөз – бул Улук Аллахтын Китеби, эң жакшы жол – бул Мухаммаддын жолу. Эң жаман амалдар – бул жаңы ойлоп табылгандар, алардын ар бири – бидаат, ар бир бидаат – бул адашуу, ар бир адашуу – Отто!” Муслим 2/592, ан-Насаи 3/188. Куран – бул пайгамбарларга берилген аяндардын ичинен эң улугу, ал себептүү Мухаммад пайгамбардын (ага Аллахтын салам-салаваттары болсун) үммөтүнүн башка үммөттөрдүкүнөн көп болот. Улук Аллах айтат: “Биз аларга анын (Кураандын) акыйкат экени анык болгонго чейин, Өзүбүздүн (кудурет) белгилерибизди
мейкиндиктерде жана алардын өздөрүндө көргөзүп койобуз” (Фуссилат: 53). Абу Хурейра (Аллах андан ыраазы болсун) пайгамбарыбыздын (ага Аллахтын салам-салаваттары болсун) мындай дегенин кабарлайт: “Ар бир пайгамбарга өзүнчө бир аян берилген, адамдар аларды ошолор себептүү ээрчишкен. Ал эми мен тууралуу айтсак мага Аллахтан келген вахий берилген, жана мен Кайра жаралуу Күнү менин үммөтүмдүн саны башкалардыкнынан көбүрөөк болот деп үмүт кылам” аль-Бухари 4981, Муслим 152. Куран алдыңкы түшкөн Китептерди жана башка баардык илимдерди камтыйт
Улук Аллах айтат: “(О, Мухаммад!) Биз сага да, өзүнөн мурдакы китептерди тастыктоочу жана аларды(н бардык абзелдиктерин) ичине камтыган китепти Акыйкат менен түшүрдүк” (аль-Маида:48). Куран боюнча эң жакшы адис болгон улуу сахаба ‘Абдуллах ибн Мас’уд (Аллах андан ыраазы болсун) айткан: “Ким акыйкат илимди эңсесе Куранга кайрылсын, анткени чындыгында Куранда биринчи жана акыркылардын илими бар!” ат-Табарани “аль-Кабир” 8666. Иснады сахих.